Wat is een moedervlek ?

Een moedervlek (of naevus) is een huidmisvorming die aangeboren is of die later ontstaat.
De grootte kan variëren en de vorm is vrij duidelijk afgelijnd. Sommige moedervlekken zijn donker
en andere licht van kleur. Er bestaan heel wat verschillende soorten:

• Sommige moedervlekken noemt men 'schoonheidsvlekjes': ze zijn licht of donker gekleurd
en bevatten soms zelfs geen pigment. Sommige liggen op de huid (tubereuze moedervlek)
en op sommige groeit haar (behaarde moedervlek).
• Blauwe moedervlekken.
• Spitz naevus, verschijnt meestal na de pubertijd en komt in veel verschillende vormen voor.
• Reuzenmoedervlekken, soms met bijbehorende neurologische letsels.
• Dysplastisch naevus syndroom, een moedervlek met een ongewone omvang en vorm,
  waarbij het risico van kwaadaardige degeneratie (melanoom) hoog ligt.

Klinische manifestaties van de reuzenmoedervlek :

De reuzenmoedervlek (een aangeboren, redelijk zeldzame variant, in tegenstelling tot het aantal
kleine moedervlekken die vaak voorkomen) dankt haar naam aan het grote oppervlak dat ze inneemt
op het (of de) getroffen lichaamsdeel/-delen. De moedervlek kan er homogeen uitzien,
maar kan ook bestaan uit heterogene plekken met ongewone vormen.

Ze kan een groot oppervlak bedekken en problemen stellen op vlak van esthetiek en kwaadaardige
evolutie (de kans op degeneratie wordt geschat op ongeveer 1 à 2 % van de gevallen).
De behandeling van reuzenmoedervlekken is vaak complex. Er komen tal van chirurgische ingrepen
bij kijken en ze vereist soms veel en herhaaldelijke interventies.

De huidaandoening kan samengaan met neurologische afwijkingen, zoals spina bifida
(ook wel 'open rug' genoemd), stuipen en hersenwaterzucht.

Diagnose van het gigantische naevus :

De diagnose van een reuzenmoedervlek wordt meestal gebaseerd op het klinische uitzicht van de huid
en soms bevestigd door een histologisch onderzoek (verwijdering van een klein stukje weefsel).

De diagnose van de neurologische aandoeningen wordt uitgevoerd door een vergelijking van het
klinisch onderzoek met onderzoeken aan de hand van medische beeldvorming,
NMR of elektro-encefalogrammen (EEG).

Het belangrijkste probleem bij een reuzenmoedervlek is het risico dat ze evolueert tot een
kwaadaardig melanoom. Een negatieve wending is herkenbaar aan een verandering van grootte
of kleur (het verschijnen van meerdere kleuren), het ontstaan van een infiltratie in de diepte
of een ontstoken omtrek, het opkomen van jeuk, een bloeding, en vooral een verzwering.

Het doorgeven van een reuzenmoedervlek :

De moedervlek is een toevallige misvorming die ontstaat tijdens de ontwikkeling. Er werden al
vaststellingen gedaan van meerdere, opeenvolgende generaties met reuzenmoedervlekken,
maar volgens de huidige kennis werd geen enkele genetische overdracht bewezen.
Het gen voor dysplastisch naevus syndroom werd herkend en toonde het hoge risico
van een kwaadaardige evolutie van dit soort moedervlek aan.

Dr. T. Buisson (Hôpital Necker, Parijs)